Tweede Kamer geïnformeerd over kostenraming waterstofnetwerk

In combinatie met de marktontwikkeling die minder snel gaat dan voorzien, kan de gestegen investeringsopgave leiden tot hogere tarieven voor de eerste gebruikers. Voor de ontwikkeling van de waterstofketen is het van belang dat gebruikers zekerheid voor de lange termijn hebben over de kosten voor het gebruik van het transportnetwerk. Om meer duidelijkheid te kunnen geven over de gevolgen voor de tarieven van toekomstige gebruikers is het nodig om oplossingen uit te werken, gezien de combinatie van gestegen kosten en vertraagde marktontwikkeling. Vanuit Hynetwork zien wij een aantal  oplossingsrichtingen die we graag verder uitwerken met het ministerie van Klimaat en Groene Groei.

Kostenactualisatie gebaseerd op geconsulteerd uitrolplan

Op 10 december 2024 heeft Hynetwork een nieuw uitrolplan voor het waterstofnetwerk ter consultatie aan de markt voorgelegd. Uit dit geconsulteerde uitrolplan volgt onder andere dat Hynetwork minder bestaande leidingen kan hergebruiken dan eerder verwacht en hierdoor meer nieuwe leidingen moet aanleggen. Ook zijn de kosten van materiaal en personeel sterk gestegen en brengen aanvullende duurzaamheidseisen voor bijvoorbeeld stikstof en waterbeheer extra kosten met zich mee. Dat heeft ertoe geleid dat de investeringskosten om het geconsulteerde uitrolplan uit te voeren (plus een beperkt aantal netwerkuitbreidingen) – op basis van de huidige vroege fase van ontwikkeling – geraamd worden op € 3,8 miljard.

Tarieven voor de eerste gebruikers 

Naar verwachting worden de tarieven voor waterstoftransport tussen 2031 en 2033 gereguleerd door de ACM. Totdat deze tarieven gereguleerd zijn, geldt het tarief zoals is vastgelegd in de opdracht aan Hynetwork. Vanaf regulering is de hoogte van het tarief afhankelijk van het aantal gebruikers van het transportnetwerk (en daarmee van de marktontwikkeling), de kosten van het netwerk en de invulling van tariefregulering door de toezichthouder ACM. 

In de Klimaat- en Energieverkenning (KEV) van eind vorig jaar schatte het PBL dat in 2030 honderden megawatts aan elektrolysevermogen worden gerealiseerd, met de nu toegekende middelen. In combinatie met het geagendeerde beleid is dit 1,2 tot 1,5 GW. Dit is een groot verschil met de 4 GW waar vanuit werd gegaan bij de toekenning van de subsidie aan Hynetwork voor de realisatie van het waterstofnetwerk. 

Zonder oplossingen kunnen de huidige marktontwikkeling en de toename van de kosten zorgen voor een significante stijging van het transporttarief bij de start van de regulering. 

Behoefte aan stabiele en voorspelbare tarieven voor het transport van waterstof

Betaalbare, voorspelbare en stabiele transporttarieven zijn  belangrijk voor gebruikers van het waterstofnetwerk. Er moeten door deze partijen immers investeringsbeslissingen  genomen worden waarin de transporttarieven een rol spelen. Hynetwork ziet verschillende oplossingsrichtingen om een tariefstijging te dempen. Deze mogelijke oplossingen kunnen en moeten veelal in samenhang worden toegepast:

• Marktontwikkeling en het stimuleren van het netgebruik. Omdat netgebruikers de kosten van het netwerk gezamenlijk dragen, leidt meer netwerkgebruik tot beter betaalbare tarieven.
• Aanvullende financiële ondersteuning vanuit het Rijk.
• Zodanige inrichting van de toekomstige tariefregulering door ACM dat een stijging van het transporttarief bij de start wordt gedempt.
• Financiering en het opstellen van tarieven naar voorbeeld van het Duitse waterstofnetwerk. In Duitsland worden de  tarieven voor de eerste gebruikers gedempt en daarna zo stabiel en voorspelbaar mogelijk gehouden, door een gerichte verdeling van kosten over de tijd. Het Duitse voorbeeld vraagt om samenwerking tussen overheid, toezichthouder en netbeheerder.  

Hynetwork werkt mogelijke oplossingen graag verder uit met het ministerie van Klimaat en Groene Groei en blijft in de tussentijd doorwerken aan de realisatie van het netwerk.