Zoeken
Kan de leiding op bepaalde plekken enigszins afwijken van het voorgestelde tracé?
De vastgestelde voorkeursroute (VKA) bepaalt de route van het waterstofnetwerk. In de volgende fase, MER fase 2, wordt de route in meer detail uitgevoerd. Dit betekent dat de uitvoeringsmethode wordt bepaald en de meer exacte ligging van de buisleiding in de percelen. In de realisatie kan als gevolg van bijvoorbeeld een gestuurde boring het tracé minimaal afwijken van de route zoals in MER fase 2 is vastgesteld.
Wat is de aanpak van Hynetwork richting grondeigenaren en grondgebruikers?
Nu de route van het waterstofnetwerk in Groningen bekend is, worden er afspraken gemaakt met de grondeigenaren en -gebruikers. Dit doen we in goed overleg met alle betrokken grondeigenaren en grondgebruikers. We gaan in gesprek over het aanleggen van de leiding en hoe we dat willen doen en welke aanlegtechniek we gaan toepassen. Ook leggen we uit wat er wel en niet mag wanneer de leiding in de grond ligt. Zo geldt er bijvoorbeeld op een afstand van vijf meter aan beide kanten van de leiding een veilige zone. Dit betekent dat je in die zone niet zomaar potentieel gevaarlijke handelingen mag doen, zoals bijvoorbeeld het bouwen van opstallen en/of het doen van diepe ontgrondingen (graafwerkzaamheden waarbij de bodem tot aanzienlijke diepte wordt afgegraven). Deze afspraken leggen we vast in een zogeheten zakelijk recht overeenkomst.
We gaan ook in gesprek om afspraken te maken over de werkterreinen die straks nodig zijn wanneer we de leiding aanleggen. We hebben onder andere werkruimte nodig voor alle materialen, machines en werkvoertuigen. Deze moeten we via een bouwweg naar de locatie vervoeren. Bij de aanleg van een leiding komt nogal wat kijken en daarom gaan we graag tijdig in gesprek met de grondeigenaar en -gebruiker.
Meer informatie hierover is te lezen in de flyer Grondzaken.
Hoe worden de leidingen aangelegd en waarom wordt voor bepaalde aanlegtechnieken gekozen?
De leidingen worden bijna overal aangelegd in open ontgraving. Waar dat niet kan, wordt een zogenaamde sleufloze techniek gebruikt. Denk hierbij aan een gestuurde boring, een persing of een zinker. Dit komt voor bij onder andere kruisingen van (water)wegen, hoogspanningsverbindingen en dijken.
Hoe zien de werkstroken bij een gestuurde boring eruit?
Op sommige locaties komt het voor dat een deel van de leiding met een speciale boortechniek de grond wordt ingeboord. Met zo'n boring worden soms grote afstanden overbrugd. De te boren leiding wordt boven de grond helemaal aan elkaar gelast en klaargelegd voor het ‘intrekken’ in het boorgat. Zo'n leidingstreng kan wel een kilometer lang zijn. De werkstrook of uitlegstrook is de strook waarop deze leidingstreng wordt gelast en klaarligt om in te trekken. Het gaat dan om een leiding met een diameter van ruim een meter (Eemshaven naar Tjuchem) en 0,40 meter (Tjuchem naar Delfzijl). Hier is ruimte voor nodig. Ook dit doen we in goed overleg met de omgeving.
Hoe krijgen we de waterstof waar we het nodig hebben?
Waterstof kan op verschillende manieren getransporteerd worden. Bijvoorbeeld per boot, vrachtauto of door pijpleidingen. Om te zorgen dat grote industriële bedrijven waterstof kunnen gebruiken, realiseren we in Nederland een waterstofnetwerk. Dit netwerk verbindt de industrie in de grote clusters met elkaar, met het buitenland en met waterstofimport en -opslaglocaties.
Ik wil wel meewerken dat de leiding in mijn perceel komt maar dan alleen middels een boortechniek en geen open ontgraving. Dit voorkomt ook de risico’s op verzilting. Is dit onderzocht en zo ja, wat is de uitkomt daarvan?
Het uitgangspunt van Waterstofnetwerk Nederland en dus ook van Waterstofnetwerk Groningen is ‘open ontgraving tenzij’. Dat wil zeggen dat de leiding in open ontgraving wordt aangelegd, tenzij de lokale omstandigheden een andere techniek noodzakelijk maken. Een open ontgraving is bij leidingen van grote diameters, zoals voor waterstof, de meest passende aanlegtechniek en brengt veel minder hinder met zich mee voor grondeigenaren dan een gestuurde boring. Zie ook het antwoord op vraag 21. De zorgen om het optreden van verzilting zijn bij ons bekend. Hynetwork doet onderzoek hiernaar in delen van het gebied (zie ook vraag 19). Het uitgangspunt van dit onderzoek is inzicht te krijgen in de lokale situatie en indien nodig maatregelen te treffen om het mogelijk optreden van verzilting in de wortelzone van gewassen zo veel mogelijk te voorkomen.
Hoe houdt Hynetwork rekening met het risico op verzilting bij de aanleg van de leidingen?
Wij onderzoeken de mogelijkheid van het optreden van verzilting in de wortelzone van gewassen in verschillende delen van het gebied. Daarbij worden de nulsituatie (situatie zonder onze werkzaamheden), de situatie voor en na afloop van de werkzaamheden in kaart gebracht en gemonitord. Samen met de aannemer worden de resultaten beoordeeld en mogelijke mitigerende maatregelen getroffen wanneer hier aanleiding voor is. Bijvoorbeeld door hier rekening mee te houden bij het bepalen van de bemalingsaanpak. De resultaten van het onderzoek worden (op verzoek) met de grondeigenaar gedeeld, maar niet openbaar gepubliceerd.
Wij hebben het gevoel dat het project doorgaat ondanks dat wij hier geen voorstander van zijn, of dit gewoonweg niet willen. We worden daarin niet serieus genomen.
Het ministerie van Klimaat en Groene Groei heeft Hynetwork de opdracht gegeven het landelijk waterstofnetwerk te realiseren. Het project is van nationaal belang. In de afgelopen jaren – in de planvoorbereidingsfase – hebben wij geprobeerd zo goed mogelijk rekening te houden met de belangen van alle betrokkenen in het gebied, en ook met uw belangen. Samen met de omgeving hebben we gekeken naar mogelijke alternatieve routes voor de leiding. We voeren continu gesprekken met perceeleigenaren om te af te stemmen op welke manier wij zo min mogelijk belemmerend kunnen werken en de bedrijfsvoering zo min mogelijk in de weg zitten. We vinden het heel belangrijk om tot en met de in gebruik name van de leiding persoonlijk bereikbaar te zijn voor iedereen die met de aanleg te maken gaat krijgen.
Er zit een verschil in aanpak van PAWOZ ten opzichte van de waterstofleiding wanneer het gaat om de gekozen uitvoeringstechniek. Het advies aan de minister bij PAWOZ is om zo veel als mogelijk te boren als een mitigerende maatregel tegen het optreden van verzilting. Waarom wordt dit uitgangspunt niet gekozen bij de realisatie van het waterstofnetwerk?
Voor leidingen met een diameter zoals voor waterstof (bijvoorbeeld 105 cm diameter) is open ontgraving de standaard aanlegtechniek. Dat wil zeggen dat de leiding in open ontgraving wordt aangelegd. Alleen wanneer de lokale omstandigheden dit vragen wordt er gekozen voor een andere uitvoeringsmethode. Denk bijvoorbeeld aan een gestuurde boring of persing bij het kruisen van (water)wegen/dijken of bij beschermde natuur. Het boren van leidingen met grote diameters (in tegenstelling tot relatief kleinere hoogspanningskabels) is aanzienlijk duurder en brengt meer hinder met zich mee dan bij een aanlegmethode met open ontgraving. Wij zoeken altijd naar de technisch en economisch beste aanlegmethode (wat kan en wat is betaalbaar). Hierbij houden we rekening met alle omstandigheden van de locaties.
Zijn de agrarische waarden meegenomen/meegewogen in de keuze van de route van de leiding en op welke manier is LTO Noord hierbij betrokken?
In de Integrale Effectenanalyse (onderdeel van de besluitvorming van de voorkeursroute) is een agrarische waardenanalyse opgenomen. De onderwerpen die hierin aan de orde komen zijn vastgesteld in samenspraak met LTO Noord. Het rapport is ook met LTO Noord (voor)besproken. Gedurende het project hebben wij regelmatig afstemming met de bestuurder en adviseur van LTO Noord om zo de belangen van de grondeigenaren in het gebied zo goed mogelijk te bespreken en hier rekening mee te houden.
Ik wil graag een zakelijk recht overeenkomst met een tijdelijke duur van bijvoorbeeld 30 jaar, kan dat?
Wij sluiten contracten voor onbepaalde tijd, omdat de leiding wordt aangelegd ten behoeve van een maatschappelijk belang voor de duur zolang het nodig is. Indien in de toekomst blijkt dat deze leiding niet meer nodig is voor dit maatschappelijke belang, dan zal het gevestigde recht automatisch (van rechtswege) eindigen. In de algemene voorwaarden van het contract kunt u hier meer over lezen.
Vaste contactpersoon
Een vaste contactpersoon van Grondzaken is belangrijk omdat u dan altijd iemand heeft die uw situatie kent en met u meedenkt. Deze adviseur weet precies wat er op uw perceel speelt, welke onderzoeken of werkzaamheden er aankomen en welke afspraken al zijn gemaakt. U hoeft uw verhaal dus niet steeds opnieuw te vertellen en weet altijd bij wie u terecht kunt met vragen of zorgen. De adviseur Grondzaken:
- maakt afspraken over betredingstoestemmingen
- legt uit welke onderzoeken nodig zijn
- beantwoordt vragen over planning of werkzaamheden
- blijft ook tijdens en na de bouw aanspreekpunt
Waarom een waterstofnetwerk?
Het waterstofnetwerk wordt aangelegd om de Nederlandse industrie te verduurzamen en de klimaatdoelstellingen te halen. Groene waterstof gemaakt met wind- of zonne-energie stoot geen CO2 uit. Door dit via een netwerk te verspreiden, kunnen fabrieken en bedrijven overstappen van fossiele brandstof naar schone energie. In Nederland kunnen we slim gebruik maken van bestaande leidingen. Meer dan de helft van het netwerk bestaat uit bestaande aardgasleidingen die worden hergebruikt. Dat is goedkoper en sneller dan nieuwe leidingen aanleggen. Het netwerk verbindt de vijf grote industriële clusters in Nederland (Rotterdam, Zeeland, Eemshaven, Noordzeekanaalgebied en Chemelot) met elkaar, met opslaglocaties en met Duitsland en België. Dit netwerk is ook een voorbereiding op de toekomst. Nederland wil een waterstofhub van Europa worden. Met het waterstofnetwerk kunnen we waterstof importeren, opslaan en transporteren over het hele land.
Voor wie is het waterstofnetwerk?
De industrie in Nederland is op dit moment verantwoordelijk voor zo’n 25% van de nationale CO2-uitstoot. Door het gebruik van waterstof als grondstof en brandstof kan de uitstoot in de industrie worden verminderd en wordt er een bijdrage geleverd aan de klimaatdoelstellingen. Met het waterstofnetwerk worden de grote industriële regio’s met elkaar, met waterstofopslag en -importlocaties en met het buitenland verbonden.
Wie gaat dit waterstofnetwerk bouwen?
Hynetwork (100% dochteronderneming van Gasunie). Hynetwork heeft, als dochteronderneming van Gasunie, de nodige kennis en een bestaande infrastructuur om het waterstofnetwerk op een veilige, betrouwbare en betaalbare manier te realiseren.
Wie is de opdrachtgever?
De Nederlandse overheid. Op 29 juni 2022 werden de plannen bekendgemaakt door toenmalig minister voor Klimaat en Energie, Rob Jetten.
Hoe veilig is het transport van waterstof?
Waterstof kan net als aardgas veilig door leidingen getransporteerd worden. Gasunie is expert in transport van aardgas en heeft jaren ervaring met het transporteren van waterstof door een bestaande aardgasleiding in Zeeuws-Vlaanderen. Door het bestaande aardgasnetwerk te gebruiken of waar nodig nieuwe leidingen aan te leggen, ontstaat een robuust landelijk transportnetwerk voor waterstof. Lees meer op de website van Gasunie.
Wat merk ik als inwoner van de werkzaamheden?
De ontwikkeling van een waterstofnetwerkproject zal impact hebben op de omgeving en het milieu. Daarnaast liggen er in de drukke ondergrond al veel andere kabels en leidingen. Hynetwork wil deze impact beperken. Dit kan door zoveel mogelijk gebruik te maken van bestaande aardgastransportleidingen. In Oost-Nederland kan 100% gebruik worden gemaakt van bestaande leidingen.
Naast de ruimtelijke impact is er tijdelijke overlast tijdens de aanpassing van leidingen en installaties. Gasunie heeft veel ervaring met de aanleg van aardgastransportnetwerken. De impact van een waterstofnetwerk door Hynetwork is vergelijkbaar. U kunt denken aan geluids- en trillingshinder en er moet ruimte gemaakt worden voor werkterreinen. Naarmate we dichter bij de realisatie komen, zal er tijdig gecommuniceerd worden met de omgeving over de impact. Van het transport van waterstof door de leidingen merkt u niets.
Worden huizen ook aangesloten op het waterstofnetwerk?
Nee, uw huis wordt niet aangesloten op het waterstofnetwerk. Groene waterstof, geproduceerd met groene stroom, is nog schaars. Het is dus belangrijk om slimme keuzes te maken over waar (groene) waterstof ingezet kan worden en waar dit het meeste effect geeft. Voor huishoudelijk gebruik zoals verwarmen, douchen en koken zijn al geschikte duurzame alternatieven, zoals bijvoorbeeld elektrisch verwarmen. Voor andere sectoren, zoals de zware industrie, is groene waterstof vaak de enige manier om te verduurzamen. Schaarse groene waterstof moet dus vooral in die sectoren worden gebruikt waar, ook op de lange termijn, geen duurzaam alternatief is.
Het aansluiten van huizen en kleinere bedrijven is de taak van regionale netbeheerders, zoals bijvoorbeeld Stedin of Enexis. Zij onderzoeken of er in de toekomst ook een waterstofnetwerk kan komen voor huizen en kleinere bedrijven.
Vergoedingen & schade
Als we een leiding aanleggen, kan dat (tijdelijk) invloed hebben op het gebruik of de opbrengst van uw land. Soms merkt u dat meteen, omdat u het perceel tijdens de werkzaamheden niet kunt gebruiken. Soms ontstaat schade later, bijvoorbeeld omdat de grond tijd nodig heeft om te herstellen. In deze situaties ontvangt u een meewerkvergoeding.
Ook eventuele gewasschade door onderzoeken of werkzaamheden vergoeden we. Deze afspraken leggen we altijd vast in een overeenkomst. De eerste twee jaar nemen wij zelf de opname en afhandeling van schade voor onze rekening. Daarna kunt u eventuele schade melden via het Omgevingsloket van Gasunie.
Veiligheid tijdens het werk
Veilig werken staat altijd voorop. We leggen uit hoe we risico’s voorkomen, bijvoorbeeld met duidelijke werkgebieden, tijdelijke omleidingen en goede afspraken over bereikbaarheid en noodroutes. Zo weet u precies waar u aan toe bent.
Meedenken: uw bijdrage telt
We vinden het belangrijk dat iedereen in de omgeving kan meepraten over de plannen. Daarom luisteren we actief naar vragen, zorgen en ideeën van grondeigenaren, gebruikers en andere betrokkenen. Dat helpt ons om het ontwerp te verbeteren, keuzes goed af te wegen en rekening te houden met lokale belangen. We koppelen altijd terug wat we met reacties doen, zodat duidelijk is hoe uw input het proces beïnvloedt en hoe we samen werken aan een netwerk dat past in de omgeving.
Wie communiceert waarover?
Rondom de formele projectprocedure werkt Hynetwork samen met de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). RVO verzorgt procedurecommunicatie, Hynetwork informeert u over het project, de planning en de werkzaamheden in uw omgeving.
Hoe en wanneer hoort u van ons?
Afhankelijk van de fase van het project en de ontwikkelingen, ontvangt u bewonersbrieven, uitnodigingen of nieuwsbrieven. Ook publiceren we actuele projectinformatie online per regio en organiseren we informatiebijeenkomsten, op locatie in de regio of online. Zo blijft u altijd op de hoogte van de voortgang.